Izikhulu Zangaphambili ZaseNigeria

Uhlu Lwama-Federal Capitals aseNigeria - Umlando omfushane

Kugcine ukubuyekezwa ngoJulayi 20, 2021

Izikhulu Zangaphambili ZaseNigeria - I-Abuja ibilokhu inhloko-dolobha yaseNigeria kusukela ngo-1991, kodwa ngaphambi kwalokho, kube nezinye izihloko ezisemthethweni nezingekho emthethweni. Lesi sihloko siqukethe uhlu lwezindawo ezinjalo, ezihlelwa ngokwezifunda kanye nedethi. Funda konke.

I-Lagos yayiyinhloko-dolobha yokuqala esemthethweni yaseNigeria ngaphambi kokuba inhloko-dolobha ithuthelwe e-Abuja. Bona ezinye izifundazwe ezithi bezingosonhlamvukazi nokuthi kungani.

Okuqukethwe

Izikhulu Zangaphambili ZaseNigeria

Izikhulu Zangaphambili ZaseNigeria

ICalabar inhloko-dolobha yesifunda saseCross River, eNigeria kanye nenhloko-dolobha yezokuvakasha yaseNigeria. Leli dolobha ekuqaleni laqanjwa ngokuthi i-Akwa Akpa, e-Efik, kodwa laqanjwa kabusha ngesikhathi sokuhweba ngezigqila e-Atlantic. Le ndawo yaba nokuxhumana kokuqala nabaseYurophu njengoba yayiyichweba elikhulu lamazwe ngamazwe ekuthuthweni kwamafutha esundu nezigqila zase-Afrika. Yaqanjwa ngokuthi iCalabar ngabaseSpain.

NgoSepthemba 10, 1884, iNgilandi yasayina iSivumelwano Sokuvikela neNkosi kanye neziNduna zika-Akwa Akpa, ezaziwa ngabaseYurophu ngokuthi i-Old Calabar, zilawula yonke indawo yaseCalabar.

ICalabar ithathwa njengenhlokodolobha yokuqala ye Nigeria ngoba yasebenza njengenhloko-dolobha yokuqala yeSouthern Protectorate, i-Oil River Protectorate, kanye neNiger Coast Protectorate. Lokhu kwaze kwaba ngasekupheleni kwekhulu leshumi nesishiyagalolunye, lapho isikhungo sokuphatha se-Southern Protectorate sithuthelwa eLagos ngo-1906.

Ngemva kokuba iLagos isebenze njengenhloko-dolobha yaseNigeria iminyaka eminingi, ngisho nangemva kokuhlanganiswa nokuzimela, ukuhlukana ngokwenkolo nangokobuzwe kwabangela ukuba uhulumeni waseNigeria aqale ukufuna inhloko-dolobha eyayibonakala ingathathi hlangothi kuzo zonke izinhlanga ezinkulu futhi iseduze nezifunda zaseNigeria. ILagos nayo yayisigcwala kakhulu.

I-Abuja, ngaleso sikhathi eyabe inguSuleja, yakhethwa njengenhloko-dolobha yaseNigeria ekuqaleni kwawo-1970 njengoba isho ubumbano lwesizwe. Ngo-1991, ngemva kokwakhiwa kwezakhiwo eziyisisekelo, i-Abuja yamenyezelwa njengenhloko-dolobha yaseNigeria.

Amanye Osonhlamvukazi Abangekho emthethweni

ICalabar njengenhloko-dolobha yokuqala yaseNigeria nokho impikiswano enkulu. I-Asaba neLokoja nazo kuthiwa ziyizinhloko-dolobha ezingekho emthethweni zaseNigeria.

I-Asaba, inhloko-dolobha yamanje yesifunda saseDelta, kukholakala ukuthi yilapho amakhosi angamakoloni aseBrithani aqala khona ukuphatha. Kulapho futhi iBritish Royal Niger Company yakhetha ukubamba izivumelwano zayo ngaphambi kokufakwa. I-Lokoja, inhloko-dolobha yamanje yesifunda sase-Kogi, yilapho uMbusi-jikelele wokuqala waseNigeria, u-Lord Frederick Lugard, abusa khona, ngemva kokuba izivikelo eziseNingizimu kanye nezivikelo zaseNyakatho zihlanganiswa ukuze zenze iNigeria eyodwa. Yilapho futhi uLady Flora Shaw aqhamuka khona negama elithi Nigeria.

shiya impendulo

Ikheli lakho le ngeke ishicilelwe. Ezidingekayo ibhalwe *